Có những vẻ đẹp không dành cho số đông.
Có những thứ không phải ai cũng thích ngay từ lần đầu tiên nhìn thấy, vì nó không phải kiểu đẹp dễ dãi đại trà. Nó là kiểu càng nhìn lâu càng thấy có chiều sâu.
Sáng nay đi thể dục, cô hàng xóm nhà đối diện nhìn tôi rồi vui vẻ hỏi: “Con làm việc online ở nhà, không cần đi ra ngoài mà sao nước da cũng không trắng lắm nhỉ?”
Tôi bật cười: “Vâng, màu da tự nhiên của con từ hồi bé đó cô ạ. Dù ở nhà hay đi ra ngoài thường xuyên thì nước da của con vẫn là da nâu.”
Cô ấy cũng cười đáp: “Ừ, mà ở phương Tây, làn da nâu khỏe khoắn như thế này mới là mode. Người ta còn thích tắm nắng để có được da nâu nữa.”
Tôi nghe xong, tự nhiên thấy rất là thú vị, vì đúng là như vậy thật.
Có những người nhìn da nâu và cho là “đen”. Có những người lại nhìn thấy ở da nâu một vẻ đẹp khỏe khoắn, tràn đầy sức sống và rất có khí chất.
Cùng một thứ, nhưng cách nhìn khác nhau sẽ quyết định giá trị khác nhau.
Tự nhiên tôi nghĩ đến công việc của mình, đến cách tôi làm nghề, xây dựng hệ tư duy và phương pháp Tiếng Việt Sống.
Nó cũng giống như nước da nâu vậy. Không phải ai nhìn vào cũng thích ngay. Có người thấy thú vị, có người thấy cá tính, có người thấy sâu sắc, lại có người thấy “đúng cái mình đang thiếu đây rồi”.
Nhưng cũng có người thấy hơi khó chịu. Đó là vì hệ của tôi không phải kiểu dễ ăn, dễ hiểu, dễ làm ngay.
Phương pháp Tiếng Việt Sống và tư duy giảng dạy của tôi không phải kiểu đọc vài mẹo, tải vài giáo án, dùng vài công cụ AI là xong rồi kiếm tiền theo cách dễ dãi.
Phương pháp của tôi bắt người ta phải nhìn lại chính mình, phải nhìn thẳng vào lỗ hổng của mình, phải chấp nhận rằng có những thứ mình tưởng là “ổn rồi”… thật ra vẫn còn rất nông.
Phải công nhận điều này không dễ chịu chút nào, cho nên nhiều người dạy có phản ứng rất tự nhiên:
“Ôi căng hết cả đầu”
“Dạy vậy tốn công lắm”
“Có cần phải sâu vậy không?”
“Có cần phải nghĩ nhiều vậy không?”
Tôi hiểu.
Vì người muốn kiểu nhanh, dễ, rẻ, không phải suy nghĩ nhiều, kiếm được tiền ngay cho dù giá thấp… sẽ không thích hệ của tôi.
Họ sẽ thấy nó quá mất công, quá gai góc, quá nhiều thứ phải nhìn lại, phải đầu tư thời gian và công sức thực sự nếu muốn học tập và phát triển.
Nhưng đó cũng là lí do vì sao những người đủ sâu sắc, đủ tỉnh táo, đủ khát khao đi xa với nghề… lại nhìn ra giá trị của nó rất nhanh.
Có những vẻ đẹp không dành cho số đông là vậy.
Có những thứ không phải ai cũng thích ngay từ lần đầu tiên nhìn thấy, vì nó không phải kiểu đẹp dễ dãi đại trà. Nó là kiểu càng nhìn lâu càng thấy có chiều sâu.
Giống như nước da nâu vậy.
Da nâu không phải thứ có được chỉ sau một hai ngày ngắn ngủi đâu. Nó là dấu vết của nắng gió, thời gian và cả trải nghiệm nữa.
Hệ của tôi cũng vậy.
Nó không được xây từ vài mẹo dạy học, vài công cụ hay vài mẫu câu có sẵn, mà được xây dựng từ rất nhiều năm quan sát, va chạm, đào sâu, nhìn lại, và đi xuyên qua rất nhiều lớp vỏ của ngôn ngữ để chạm đến phần “sống” của nó.
Các bạn có thể thấy nhiều khi tôi nói rất thẳng về những góc khuất trong nghề, về những cách dạy sai lầm, những tư duy cũ kĩ, về việc giáo viên đang tự ru ngủ mình bằng cảm giác “ổn ổn”.
Có thể điều đó làm một số người nhột, họ thấy bị đụng chạm và khó chịu, nên họ chưa tiếp nhận được ngay.
Không sao cả.
Tôi vẫn nói, vì tôi biết rõ mình đang làm gì. Và tôi biết rất rõ: người thực sự cần sẽ nhận ra.
Rất nhiều giáo viên hiện nay vẫn dạy ở mức “dạy được”, nhưng chỉ dừng ngang ở đó, càng dạy lâu càng thấy mình đang lặp đi lặp lại, bí ý tưởng, không thể lên nổi level cao hơn.
Chính đó là lúc họ bắt đầu nhận ra: “Chăm chỉ mà đi trong sương mù thì càng đi càng lạc. Cái mà mình thiếu là một hệ thống đủ sâu để đi rõ ràng và vững chắc”.
Nếu không thay đổi thì sao? Thì bạn sẽ ngày càng “trắng” hơn thôi.
Trắng theo kiểu rất an toàn, na ná giống số đông, rất mờ nhạt. Bạn vẫn dạy “tạm được”, vẫn có vài học viên, nhưng sẽ chẳng có lí do gì thật đặc biệt để học viên nhớ đến bạn, chọn bạn hay sẵn sàng trả cho bạn một mức phí cao hơn cả.
Bạn sẽ quen với việc mình không có gì nổi bật cả giữa vô số người dạy cũng “trăng trắng mờ nhân ảnh” như thế; rồi quen với việc phải cạnh tranh bằng giảm giá, quen với việc chờ học viên ‘hên xui’ tìm đến chứ không có được cái thế tự chủ, có quyền lựa chọn học viên.
Rồi cuối cùng là sao? Lại phải quay về cái guồng quen thuộc thôi: giảm giá, hạ phí, chạy theo chiều học viên hết cả hơi, đăng bài các hội nhóm rồi ngồi chờ, hi vọng thần may mắn sẽ giúp mình có thêm vài người học.
Có những người nhìn một thứ và chỉ thấy bề ngoài. Ngược lại, có những người nhìn lâu hơn và thấy cả một hệ giá trị phía sau.
Phương pháp dạy học cũng vậy.
Có người chỉ cần “dạy tàm tạm là được”. Có người muốn hiểu sâu hơn vì sao học viên chán? Vì sao càng dạy càng bí? Vì sao mình cứ lặp lại mãi cùng một kiểu lớp học? Vì sao học viên học xong vẫn không sống được bằng tiếng Việt?
Những người đó sẽ không dừng lại ở bề mặt, và họ cũng không chọn những thứ dễ dãi theo kiểu ăn xổi.
Tôi nghĩ, ai cũng có một “nước da nâu” của riêng mình. Đó là một nét riêng, một giá trị đặc sắc, một vẻ đẹp cá nhân hoá, một thứ không phải ai cũng nhìn ra ngay. Nhưng một khi đã nhìn ra rồi thì sẽ rất khó quay lại thích những thứ hời hợt và nhợt nhạt như cũ nữa.
Còn bạn? Bạn có những “đặc sản” nào chỉ riêng mình bạn có, để học viên nhớ đến bạn mà không hề nhầm lẫn với bất kì ai?
Ms. Hồng Diễm
Founder – Tiếng Việt Sống
Đào tạo giáo viên từ mông lung đến dạy ra chất Việt – để bạn biết rõ mình đang làm gì